BÀI 2
〜たとたん(に)
Vừa … thì ngay lập tức …
1 Ý nghĩa
Vừa mới … thì (lập tức) …
意味:〜したら、その瞬間に
- Việc ở vế trước vừa xảy ra thì ngay lập tức việc ở vế sau xảy ra.
- Vế sau thường là chuyện bất ngờ, ngoài dự đoán của người nói, và là việc đã xảy ra.
- Vế sau không dùng câu ý chí, mệnh lệnh, rủ rê; cũng ít dùng cho hành động có chủ ý của chính người nói.
-
①
ドアを
Vừa mở cửa là con mèo phóng vụt ra ngoài.開 けたとたん、猫 が外 に飛 び出 していった。 -
②
Vừa đứng dậy thì tôi thấy chóng mặt.立 ち上 がったとたんに、めまいがした。 -
③
Giám đốc vừa ra khỏi phòng là thái độ anh ta thay đổi hẳn.社長 が部屋 を出 たとたん、彼 の態度 が変 わった。 -
④
Người nổi tiếng vừa giới thiệu là món hàng đó bán hết sạch.有名 人 が紹介 したとたんに、その商品 は売 り切 れた。
2Lưu ý
- Vế sau là yêu cầu, ý định thì không dùng たとたん: × 家に着いたとたん、電話してください。→ ○ 家に着いたらすぐ/家に着き次第、電話してください。
3Ví dụ thêm
-
・
Vừa đặt chân đến Nhật là điện thoại mất sóng.日本 に着 いたとたん、スマホが圏外 になった。 -
・
Vừa bước xuống tàu tôi mới nhận ra mình để quên ô.電車 を降 りたとたんに、傘 を忘 れたことに気 づいた。
4Mẫu dễ nhầm lẫn
〜次第
〜次第: xong việc trước thì sẽ làm việc sau ngay, dùng cho việc sắp tới, vế sau là ý chí hoặc yêu cầu. 〜たとたん dùng cho chuyện đã xảy ra, vế sau là sự việc bất ngờ.
-
・
Ngay khi tài liệu tới nơi, tôi sẽ liên lạc với anh chị.資料 が届 き次第 、ご連絡 いたします。
〜か〜ないかのうちに
〜か〜ないかのうちに nhấn mạnh hai việc gần như chồng lên nhau, việc trước còn chưa kịp xong. 〜たとたん thì việc trước đã xảy ra, rồi việc sau ập đến.
-
・
ベルが
Chuông vừa mới reo là học sinh đã ùa ra khỏi lớp.鳴 るか鳴 らないかのうちに、生徒 たちは教室 を飛 び出 した。
5Luyện tập
Chọn đáp án rồi xem giải thích ngay bên dưới.
-
問1 Chọn mẫu đúng
窓 を開 けた( )、強 い風 で書類 が飛 んでしまった。開けたとたん: vừa mở cửa thì giấy tờ bay mất (bất ngờ). 次第 không đi với thể た và không dùng cho quá khứ; 最中に cần ている/の; 開けた上で là 'sau khi cân nhắc rồi mở', không hợp nghĩa.
-
問2 Chọn mẫu đúng
彼 は布団 に入 った( )、いびきをかき始 めた。入ったとたんに: vừa chui vào chăn là ngáy ngay. 入った次第 là cách nói 'sự tình là vậy', không hợp; 最中に cần ている; 以来 cần thể て và trạng thái kéo dài.
-
問3 Sắp xếp câu — mảnh nào vào ô ★?
その
歌手 が ★ 、会場 は大 きな歓声 に包 まれた。Câu đúng: その歌手がステージに登場したとたん、会場は大きな歓声に包まれた。 (Ca sĩ đó vừa bước ra sân khấu là cả hội trường vỡ òa trong tiếng reo hò.) Mảnh ở ô ★ là 登場.